.jpg)
TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu Cezası ve Avukat Önerileri
- Avukat Ramazan Yılmaz
- 7 Tem
- 13 dakikada okunur
Özet: Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma suçu, Türk Ceza Kanunu'nun 190. maddesinde düzenlenmiş olup uygulamada sıklıkla TCK 188 (imal ve ticaret) ile TCK 191 (kullanmak için bulundurma) suçlarıyla karıştırılmaktadır. Oysa bu üç suç tipi, hem fiil unsurları hem de ceza miktarları bakımından birbirinden tamamen farklıdır. Bu yazıda TCK 190'ın kapsamı, cezası, unsurları, savunma imkânları ve uygulamada karşılaşılan sorunlar; ilgili kanun metinleri esas alınarak ayrıntılı biçimde ele alınmaktadır.
İçindekiler
1. TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu Nedir?
2. TCK 190'ın Unsurları: Kolaylaştırma Fiilleri Tek Tek Ne Anlama Gelir?
3. TCK 190 ile TCK 188 ve TCK 191 Arasındaki Fark
4. TCK 190'da Ceza Miktarları
5. TCK 190 Kapsamında Cezayı Etkileyen Genel Hükümler
6. TCK 190 Soruşturmalarında Uygulanan Özel Koruma Tedbirleri
7. TCK 190 Davalarında Savunma Stratejileri
8. TCK 190 Mahkûmiyetinin İnfazı
9. İstanbul'da TCK 190 Kapsamındaki Davalarda Uygulama
10. TCK 190 Soruşturması ile Karşılaşıldığında Dikkat Edilmesi Gerekenler
1. TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu Nedir?
Kanunun Amacı ve Korunan Hukuki Değer
TCK 190, Türk Ceza Kanunu'nun "Kamunun Sağlığına Karşı Suçlar" bölümünde, 188 (imal ve ticaret) ve 189 (tüzel kişiler hakkında güvenlik tedbiri) maddelerinden hemen sonra yer almaktadır. Kanun koyucu bu maddeyle, doğrudan uyuşturucu maddeyi üretmeyen, satmayan veya bulundurmayan; ancak başkalarının uyuşturucu kullanmasını çeşitli şekillerde kolaylaştıran, bu süreci destekleyen kişileri de cezalandırmayı amaçlamıştır.
Korunan hukuki değer, TCK 188'de olduğu gibi toplumun genel sağlığıdır. Ancak burada fail, uyuşturucu maddenin bizzat kaynağı değil; kullanımı mümkün kılan, kolaylaştıran veya teşvik eden bir aracı ya da destekleyici konumundadır.
TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu Tam Metni
Kanunun ilgili hükmü şu şekildedir:
"(1) Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırmak için; a) Özel yer, donanım veya malzeme sağlayan, b) Kullananların yakalanmalarını zorlaştıracak önlemler alan, c) Kullanma yöntemleri konusunda başkalarına bilgi veren, Kişi, beş yıldan on yıla kadar hapis ve bin günden onbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır. (2) Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını alenen özendiren veya bu nitelikte yayın yapan kişi, beş yıldan on yıla kadar hapis ve bin günden onbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır. (3) Bu maddede tanımlanan suçların tabip, diş tabibi, eczacı, kimyager, veteriner, sağlık memuru, laborant, ebe, hemşire, diş teknisyeni, hastabakıcı, sağlık hizmeti veren, kimyacılıkla veya ecza ticareti ile iştigal eden kişi tarafından işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.''
Bu üç fıkra, aslında birbirinden bağımsız dört farklı fiil grubunu düzenlemektedir: yer/donanım/malzeme sağlama, yakalanmayı zorlaştırıcı önlem alma, kullanım yöntemi konusunda bilgi verme ve alenen özendirme/yayın yapma. Sekizinci maddede (madde 188'deki paralel düzenlemeye benzer şekilde) sağlık meslek mensupları için ayrı bir ağırlaştırıcı sebep öngörülmüştür.
2. TCK 190'ın Unsurları: Kolaylaştırma Fiilleri Tek Tek Ne Anlama Gelir?
a) Özel Yer, Donanım veya Malzeme Sağlama
Maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamına giren en yaygın uygulama örneği, uyuşturucu kullanımı için ayrılmış bir mekân (ev, işyeri, araç vb.) temin etmek veya kullanım için gerekli malzemeyi (enjektör, pipo, folyo, tütsü kağıdı gibi araçlar) sağlamaktır.
Burada kritik nokta, sağlanan yer veya malzemenin bizzat kullanım eylemini kolaylaştırmaya yönelik olmasıdır. Örneğin bir kişinin evini, başkalarının orada uyuşturucu kullanabileceğini bilerek ve bu amaçla tahsis etmesi bu kapsamda değerlendirilebilir. Buna karşılık, sıradan bir ev sahipliği veya araç sahipliği ilişkisi -kullanım amacına dair özel bir katkı ve bilme unsuru olmadıkça- bu suçu oluşturmaz.
b) Yakalanmayı Zorlaştırıcı Önlemler Alma
(b) bendi, kullanıcıların kolluk kuvvetleri tarafından tespit edilmesini engellemeye yönelik somut önlemleri kapsar. Örneğin nöbetçi tutmak, gözcülük yapmak, uyarı sistemleri kurmak, kullanım sırasında dışarıdan gelebilecek müdahaleye karşı tedbir almak gibi davranışlar bu kapsamda değerlendirilebilir.
c) Kullanma Yöntemleri Konusunda Bilgi Verme
(c) bendi, bir maddenin nasıl kullanılacağı (örneğin dozaj, uygulama şekli, hazırlama yöntemi) konusunda başkalarına bilgi vermeyi cezalandırmaktadır. Bu fiil, sözlü, yazılı veya çevrimiçi ortamlar üzerinden gerçekleştirilebilir.
d) Alenen Özendirme veya Bu Nitelikte Yayın Yapma
İkinci fıkra, birinci fıkradaki üç bentten bağımsız, ayrı bir suç tipidir. Burada aranan unsur aleniyettir; yani özendirme veya yayının belirsiz sayıda kişiye ulaşabilecek nitelikte olması gerekir. Sosyal medya paylaşımları, kamuya açık platformlarda yapılan içerikler, geniş kitlelere ulaşan yayınlar bu kapsamda tartışma konusu olabilir.
Burada özellikle vurgulanması gereken husus, salt kişisel kullanım deneyimini paylaşmanın veya bir maddeyi öznel biçimde değerlendirmenin, "özendirme" düzeyine ulaşıp ulaşmadığının somut olayın koşullarına göre değerlendirilmesi gerektiğidir. İfade özgürlüğü ile bu suç tipi arasındaki sınırın nerede çizileceği, her dosyada ayrı bir hukuki değerlendirme konusudur.
3. TCK 190 ile TCK 188 ve TCK 191 Arasındaki Fark
Uygulamada TCK 190'ın diğer uyuşturucu suçlarıyla karıştırılması sık karşılaşılan bir durumdur. Ayrımı netleştirmek gerekirse:
TCK 188 (İmal ve Ticaret): Uyuşturucu maddenin bizzat üretimi, ithali, ihracı, satışı, nakli, depolanması gibi doğrudan maddeye ilişkin fiilleri kapsar. Ceza aralığı çok daha ağırdır (madde 188/3'te 10 yıldan az olmamak üzere hapis).
TCK 190 (Kullanılmasını Kolaylaştırma): Fail, bizzat uyuşturucu maddeyle doğrudan işlem yapmaz; kullanım sürecini destekleyici, kolaylaştırıcı bir rol üstlenir. Ceza aralığı 5-10 yıl hapistir.
TCK 191 (Kullanmak İçin Satın Almak, Kabul Etmek, Bulundurmak veya Kullanmak): Failin kendi şahsi kullanımına yönelik fiilleri kapsar. Kanun bu suç için 2-5 yıl hapis öngörmekte, ayrıca kamu davasının açılmasının ertelenmesi ve tedavi/denetimli serbestlik mekanizmasını devreye sokmaktadır.
Bu üç maddenin sınırları arasında kalan olaylarda, hangi maddenin uygulanacağı; failin fiilinin niteliği, kastının yöneldiği amaç ve somut delillerin değerlendirilmesiyle belirlenir. Örneğin, bir kişinin evinde arkadaşlarına uyuşturucu kullanmaları için özel olarak ortam hazırlaması TCK 190 kapsamında değerlendirilebilecekken; aynı kişinin sadece kendi kullanımı için madde bulundurması TCK 191 kapsamına girebilir.
4. TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu Ceza Miktarları
Birinci ve İkinci Fıkra: Temel Ceza
TCK 190'ın birinci ve ikinci fıkralarında öngörülen ceza aralığı şu şekildedir:
Hapis cezası: 5 yıldan 10 yıla kadar
Adli para cezası: 1.000 günden 10.000 güne kadar
Bu ceza aralığı, hem (a), (b), (c) bentlerindeki kolaylaştırma fiilleri hem de ikinci fıkradaki alenen özendirme/yayın fiili için aynıdır.
Üçüncü Fıkra: Sağlık Meslek Mensupları İçin Artırım
Kanun, meslek konumunu kötüye kullanan sağlık personeli için ayrı bir ağırlaştırıcı sebep öngörmüştür:
"Bu maddede tanımlanan suçların tabip, diş tabibi, eczacı, kimyager, veteriner, sağlık memuru, laborant, ebe, hemşire, diş teknisyeni, hastabakıcı, sağlık hizmeti veren, kimyacılıkla veya ecza ticareti ile iştigal eden kişi tarafından işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır."
Bu düzenleme, TCK 188/8'deki paralel hükümle aynı mantığı taşımaktadır: meslek mensubunun sahip olduğu bilgi, erişim veya güven ilişkisini kötüye kullanarak bu suçu işlemesi, kanun koyucu tarafından daha ağır bir kusur olarak değerlendirilmiştir.
Yarı oranındaki artırım uygulandığında, temel cezanın alt ve üst sınırları da orantılı şekilde yükselecektir. Somut bir dosyada nihai ceza miktarının hesaplanması, TCK 61'de düzenlenen genel bireyselleştirme ilkeleri (fiilin işleniş biçimi, kullanılan araçlar, meydana gelen tehlikenin ağırlığı, failin kastının yoğunluğu ve amacı) çerçevesinde mahkeme tarafından belirlenir.
5. TCK 190 Kapsamında Cezayı Etkileyen Genel Hükümler
Temel Cezanın Belirlenmesi (TCK 61)
Mahkeme, kanunda öngörülen alt ve üst sınır arasında temel cezayı belirlerken, kanunun 61. maddesinde sayılan kriterleri gözetir. Bu maddeye göre hâkim:
"(1) Hakim, somut olayda; a) Suçun işleniş biçimini, b) Suçun işlenmesinde kullanılan araçları, c) Suçun işlendiği zaman ve yeri, d) Suçun konusunun önem ve değerini, e) Meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığını, f) Failin kast veya taksire dayalı kusurunun ağırlığını, g) Failin güttüğü amaç ve saiki, Göz önünde bulundurarak, işlenen suçun kanuni tanımında öngörülen cezanın alt ve üst sınırı arasında temel cezayı belirler."
Bu unsurlar, TCK 190 kapsamındaki bir yargılamada savunmanın da odaklanması gereken temel noktalardır. Örneğin fiilin tek seferlik mi yoksa süreklilik arz eden bir davranış mı olduğu, sağlanan yer veya malzemenin niteliği, failin kastının somut olarak neye yöneldiği gibi hususlar, temel cezanın alt sınıra mı üst sınıra mı yakın belirleneceğini doğrudan etkiler.
Takdiri İndirim Nedenleri (TCK 62)
Failin geçmişi, sosyal ilişkileri, yargılama sürecindeki tutumu gibi hususlar dikkate alınarak TCK 62 uyarınca takdiri indirim uygulanabilir:
"(1) Fail yararına cezayı hafifletecek takdiri nedenlerin varlığı halinde, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası yerine, müebbet hapis; müebbet hapis cezası yerine, yirmibeş yıl hapis cezası verilir. Diğer cezaların altıda birine kadarı indirilir. (2) Takdiri indirim nedeni olarak, failin geçmişi, sosyal ilişkileri, fiilden sonraki ve yargılama sürecindeki pişmanlığını gösteren davranışları veya cezanın failin geleceği üzerindeki olası etkileri göz önünde bulundurulabilir. Ancak failin duruşmadaki mahkemeyi etkilemeye yönelik şeklî tutum ve davranışları, takdiri indirim nedeni olarak dikkate alınmaz. Takdiri indirim nedenleri kararda gerekçeleriyle gösterilir."
Suça Teşebbüs (TCK 35)
TCK 190'da düzenlenen fiillerin tamamlanamaması durumunda, koşulları varsa teşebbüs hükümleri gündeme gelebilir. TCK 35 uyarınca teşebbüs halinde, "verilecek cezanın dörtte birinden dörtte üçüne kadarı indirilir."
Zincirleme Suç (TCK 43)
Aynı suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda birden fazla kez kolaylaştırma fiilinin gerçekleştirilmesi halinde TCK 43'ün zincirleme suç hükümleri uygulama alanı bulabilir; bu durumda temel ceza dörtte birden dörtte üçüne kadar artırılır.
6. TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu Soruşturmalarında Uygulanan Özel Koruma Tedbirleri
İletişimin Denetlenmesi (CMK 135)
Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 135. maddesi, iletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınması tedbirinin hangi suçlarda uygulanabileceğini sınırlı sayıda saymaktadır. Bu listede TCK 188 (madde 7. bent) açıkça yer almakla birlikte, mevcut mevzuat metninde TCK 190'a doğrudan atıf bulunmamaktadır. Bu nedenle, TCK 190 kapsamındaki bir soruşturmada iletişimin denetlenmesi tedbirinin uygulanabilirliği, somut olayda suçun TCK 188 veya TCK 220 (örgüt) ile bağlantılı olup olmadığına göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Arama ve Elkoyma (CMK 116-127)
Genel hükümler çerçevesinde, TCK 190 kapsamındaki bir soruşturmada da CMK 116 vd. maddeler uyarınca arama ve elkoyma tedbirleri uygulanabilir. Konutta, işyerinde ve kamuya açık olmayan kapalı alanlarda arama, kural olarak hâkim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının yazılı emri ile yapılabilir (CMK m.119).
Tutuklama
CMK 100'de düzenlenen tutuklama nedeni karinesi listesinde açıkça sayılan suç TCK 188'dir; TCK 190 bu listede ayrıca yer almamaktadır. Bununla birlikte bu, TCK 190 kapsamında tutuklama kararı verilemeyeceği anlamına gelmez. CMK 100/1 ve 100/2'deki genel kurallar uyarınca, kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren somut deliller ve somut bir tutuklama nedeni (kaçma şüphesi, delil karartma tehlikesi vb.) bulunması halinde, TCK 190 kapsamındaki bir olayda da tutuklama kararı verilebilir. Kanunda öngörülen ceza aralığı (5-10 yıl) gözetildiğinde, CMK 100/4'teki "hapis cezasının üst sınırı iki yıldan fazla olmayan suçlarda tutuklama kararı verilemez" istisnası TCK 190 için uygulama alanı bulmaz.
7. TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu Davalarında Savunma Stratejileri
Kastın Yokluğu veya Kapsamının Tartışılması
TCK 190'ın oluşabilmesi için failin, sağladığı yer, malzeme, bilgi veya yayının uyuşturucu kullanımını kolaylaştırma amacına yönelik olduğunu bilmesi ve istemesi gerekir. TCK 21'e göre kast, "suçun kanuni tanımındaki unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesi"dir. Failin bu bilgi ve iradeden yoksun olduğunun ortaya konulması, en temel savunma hattını oluşturur.
Örneğin bir ev sahibinin, kiracısının evde uyuşturucu kullandığından habersiz olması; bir sosyal medya kullanıcısının paylaştığı içeriğin özendirme kastı taşımaksızın bilgilendirme veya sanatsal ifade amacı taşıması gibi durumlar, kastın bulunmadığı yönünde ileri sürülebilecek argümanlardır.
Fiilin TCK 190 mı Yoksa Başka Bir Madde mi Kapsamına Girdiğinin Tartışılması
Yukarıda açıklandığı üzere, somut olayda failin fiilinin aslında TCK 191 (kendi kullanımı) kapsamında kaldığı, TCK 188 (ticari amaç) düzeyine ulaştığı ya da hiçbir suç unsuru taşımadığı yönünde savunma yapılabilir. Bu ayrımın doğru yapılması, hem ceza miktarı hem de uygulanacak infaz rejimi bakımından belirleyici sonuçlar doğurur.
Aleniyet Unsurunun Bulunmaması (İkinci Fıkra Bakımından)
İkinci fıkra kapsamındaki özendirme/yayın suçlamalarında, paylaşımın gerçekten belirsiz sayıda kişiye ulaşabilecek nitelikte olup olmadığı, kapalı bir grup içinde mi yoksa kamuya açık şekilde mi yapıldığı, savunmanın odaklanabileceği somut bir noktadır.
Delillerin Hukuka Uygunluğunun İncelenmesi
CMK 217/2 uyarınca, "yüklenen suç, hukuka uygun bir şekilde elde edilmiş her türlü delille ispat edilebilir." Arama, elkoyma veya dijital veri incelemesi gibi işlemlerin usulüne uygun yapılıp yapılmadığı, her dosyada titizlikle incelenmesi gereken bir husustur.
Takdiri İndirim ve Cezanın Bireyselleştirilmesi Taleplerinin Sunulması
Suçun sabit görülmesi halinde dahi, failin geçmişi, pişmanlığı, sosyal durumu gibi unsurlar TCK 62 kapsamında takdiri indirim talebine konu edilebilir.
8. TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu Mahkûmiyetinin İnfazı
Koşullu Salıverilme
TCK 190, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 108. maddesinin dokuzuncu fıkrasında sayılan mükerrirlere özgü infaz rejiminin doğrudan uygulanacağı suçlar arasında açıkça yer almamaktadır. Bu fıkrada özel olarak sayılan suç, TCK 188'dir (uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti). Bu nedenle, TCK 190 kapsamında verilen bir mahkûmiyette, somut dosyada mükerrirlik veya başkaca bir özel infaz rejimi uygulanmasını gerektiren bir durum bulunmadığı takdirde, koşullu salıverilme oranı kural olarak 5275 sayılı Kanun'un 107. maddesindeki genel oran (cezanın yarısı) üzerinden hesaplanır.
Bununla birlikte, her somut dosyada infaz hesabının, hükmü veren mahkeme kararı ve ilgili Cumhuriyet Başsavcılığı infaz bürosu tarafından yapılan resmi hesaplamaya göre netleştirilmesi gerekmektedir. Bu nedenle infaz süresi konusunda kesin bir rakam vermek yerine, somut dosyaya özgü infaz hesabının bir avukat aracılığıyla yaptırılması önerilir.
Adli Para Cezasının İnfazı
Kanunda öngörülen adli para cezası (1.000-10.000 gün), 5237 sayılı TCK'nın 52. maddesindeki genel esaslara göre hesaplanır. Madde 52/1 uyarınca:
"(1) Adlî para cezası, beş günden az ve kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde yediyüzotuz günden fazla olmamak üzere belirlenen tam gün sayısının, bir gün karşılığı olarak takdir edilen miktar ile çarpılması suretiyle hesaplanan meblağın hükümlü tarafından Devlet Hazinesine ödenmesinden ibarettir."
TCK 190'daki özel düzenleme (1.000-10.000 gün), genel kuraldaki 730 günlük üst sınırın üzerinde özel bir aralık öngördüğünden, bu özel hüküm uygulanır.
9. İstanbul'da TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu Kapsamındaki Davalarda Uygulama
İstanbul, nüfus yoğunluğu ve büyükşehir yapısı nedeniyle TCK 190 kapsamındaki iddiaların da sıklıkla gündeme geldiği illerden biridir. Özellikle kalabalık konutlarda, öğrenci evlerinde veya paylaşımlı yaşam alanlarında meydana gelen olaylarda, "yer sağlama" fiilinin unsurlarının somut olarak nasıl gerçekleştiği titizlikle incelenmelidir.
İstanbul Anadolu Yakası'nda (Kartal, Pendik, Maltepe, Kadıköy, Ataşehir gibi ilçelerde) işlendiği iddia edilen olaylara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar, büyük ölçüde Kartal ilçesinde bulunan İstanbul Anadolu Adalet Sarayı bünyesindeki Cumhuriyet Başsavcılığı ve ilgili ağır ceza ya da asliye ceza mahkemeleri tarafından yürütülür. Yetkili mahkemenin belirlenmesinde, CMK 12 uyarınca kural olarak suçun işlendiği yer mahkemesi esas alınır.
TCK 190 kapsamındaki cezanın üst sınırı gözetildiğinde (10 yıl), bu suçların yargılaması ağır ceza mahkemesinin görev alanına girmektedir. İstanbul'da gerek Avrupa Yakası gerek Anadolu Yakası'nda (Kartal, Pendik, Maltepe ve çevresi) bu tür bir soruşturma veya kovuşturmayla karşılaşan kişilerin, ceza hukuku alanında deneyimli bir avukattan erken aşamada hukuki danışmanlık alması; hem usul haklarının korunması hem de savunmanın etkin şekilde sunulabilmesi bakımından önem taşımaktadır.
10. TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu Soruşturması ile Karşılaşıldığında Dikkat Edilmesi Gerekenler
TCK 190 kapsamında bir soruşturmayla karşılaşan kişilerin göz önünde bulundurması gereken temel hususlar şunlardır:
Bir ceza avukatıyla vakit kaybetmeden iletişime geçin. Suçun ceza aralığının ağırlığı (5-10 yıl hapis), sürecin en başından itibaren profesyonel destek almayı gerektirir.
Avukatınız hazır olmadan ifade vermekten kaçının. CMK 147 uyarınca şüpheli, müdafi yardımından yararlanma ve susma hakkına sahiptir.
Fiilinizin hangi madde kapsamına girdiğini (TCK 188, 190 veya 191) avukatınızla birlikte değerlendirin. Bu ayrım, savunma stratejisinin temelini oluşturur.
Arama ve elkoyma işlemlerinin usulüne uygun yapılıp yapılmadığını kontrol ettirin. CMK 121 uyarınca, arama işlemi uygulanan kişiye istemi üzerine bir belge ve elkonulan eşyanın listesini içeren bir tutanak verilir.
Sağlık meslek mensubu iseniz, madde 190/3'teki artırım riskinin özellikle değerlendirilmesi gerektiğini unutmayın.
TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu Sık Sorulan Sorular (SSS)
TCK 190 ile TCK 188 arasındaki temel fark nedir?
TCK 188, uyuşturucu veya uyarıcı maddenin bizzat imalini, ithalini, ihracını, satışını, nakledilmesini veya depolanmasını cezalandırır ve cezası çok daha ağırdır (madde 188/3'te 10 yıldan az olmamak üzere hapis). TCK 190 ise failin doğrudan uyuşturucu maddeyle işlem yapmadığı, ancak başkalarının kullanımını yer, malzeme, bilgi sağlayarak veya özendirerek kolaylaştırdığı durumları kapsar ve cezası 5 ila 10 yıl hapistir.
Evimde arkadaşımın uyuşturucu kullanmasına izin vermek TCK 190 kapsamında mı değerlendirilir?
Bu husus, somut olayın koşullarına göre değerlendirilir. Kanun, "özel yer, donanım veya malzeme sağlayan" kişiyi cezalandırmaktadır. Bir yerin bilerek ve kullanım amacına özgülenerek tahsis edilmesi bu kapsamda değerlendirilebilirken; failin bundan habersiz olması veya kastının bulunmaması durumunda suçun oluşmayacağı yönünde savunma yapılabilir. Bu tür bir iddiayla karşılaşan kişinin somut delil durumunu bir avukatla birlikte değerlendirmesi gerekir.
Sosyal medyada uyuşturucu kullanımını öven bir paylaşım TCK 190 kapsamına girer mi?
TCK 190/2, uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını "alenen özendiren veya bu nitelikte yayın yapan" kişiyi cezalandırmaktadır. Paylaşımın niteliği, kapsadığı kitle, içeriğin özendirme kastı taşıyıp taşımadığı gibi hususlar somut olayda ayrıca değerlendirilmelidir. Bu değerlendirme, ifade özgürlüğü sınırlarıyla da bağlantılı hassas bir konudur.
TCK 190 kapsamında tutuklama kararı verilebilir mi?
CMK 100'de düzenlenen tutuklama nedeni karinesi listesinde TCK 190 açıkça sayılmamıştır (bu listede açıkça yer alan madde TCK 188'dir). Bununla birlikte, TCK 190'ın ceza aralığı (5-10 yıl hapis) gözetildiğinde, CMK 100/1 ve 100/2'deki genel kurallar çerçevesinde kuvvetli suç şüphesi ve somut bir tutuklama nedeninin (kaçma şüphesi, delil karartma tehlikesi vb.) varlığı halinde tutuklama kararı verilebilir.
TCK 190'da sağlık personeli için neden ayrı bir ağırlaştırıcı sebep öngörülmüştür?
Kanun koyucu, tabip, eczacı, hemşire gibi sağlık meslek mensuplarının, mesleki bilgi birikimi, erişim imkânları veya hastalarıyla kurdukları güven ilişkisini kötüye kullanarak bu suçu işlemesini daha ağır bir kusur olarak değerlendirmiş ve madde 190/3 ile cezanın yarı oranında artırılmasını öngörmüştür.
TCK 190'dan mahkûm olan biri ne kadar süre cezaevinde kalır?
TCK 190, 5275 sayılı Kanun'un 108. maddesinin dokuzuncu fıkrasında açıkça sayılan (TCK 188 gibi) özel infaz rejimine tabi suçlar arasında yer almamaktadır. Bu nedenle, somut dosyada mükerrirlik veya başka bir özel infaz sebebi bulunmadığı sürece, koşullu salıverilme oranı kural olarak genel hükümlere göre belirlenir. Kesin infaz süresinin hesaplanması için hükmü veren mahkeme kararının ve dosyaya özgü infaz hesabının incelenmesi gerekir.
TCK 190 ile TCK 191 arasında nasıl ayrım yapılır?
TCK 191, failin kendi şahsi kullanımı için uyuşturucu satın alması, kabul etmesi veya bulundurmasını kapsar ve bu suç için 2-5 yıl hapis cezası öngörülmüş, ayrıca kamu davasının açılmasının ertelenmesi ve tedavi/denetimli serbestlik imkânı tanınmıştır. TCK 190 ise failin başkalarının kullanımını kolaylaştırmasını cezalandırır. Bu ayrım, failin fiilinin kime yönelik olduğu (kendisine mi başkasına mı) esas alınarak yapılır.
İstanbul Anadolu Yakası'nda (Kartal, Pendik, Maltepe) TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu davası hangi mahkemede görülür?
Bu bölgede işlendiği iddia edilen olaylara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar, genel olarak Kartal ilçesinde bulunan İstanbul Anadolu Adalet Sarayı bünyesindeki Cumhuriyet Başsavcılığı ve ilgili mahkeme tarafından yürütülür. TCK 190'ın ceza üst sınırı (10 yıl) gözetildiğinde, bu davalar ağır ceza mahkemesinin görev alanına girmektedir.
TCK 190 Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma Suçu kapsamında etkin pişmanlık hükümleri uygulanır mı?
TCK 192'de düzenlenen etkin pişmanlık hükümleri, açıkça "uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarına iştirak etmiş olan kişi" (madde 192/1) ile "kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alan, kabul eden veya bulunduran kişi" (madde 192/2) bakımından düzenlenmiştir. TCK 190 kapsamındaki fiiller için etkin pişmanlık hükmünün doğrudan uygulanıp uygulanmayacağı, somut dosyanın koşullarına ve fiilin TCK 188 ile bağlantısına göre ayrıca değerlendirilmesi gereken bir husustur; bu nedenle bu konuda kesin bir değerlendirme yapmadan önce bir avukatla görüşülmesi önerilir.
TCK 190 kapsamındaki uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma suçu, TCK 188 ve TCK 191'den farklı, kendine özgü unsurlara sahip bir suç tipidir. Kanun metninin doğru yorumlanması, failin fiilinin gerçekte hangi madde kapsamına girdiğinin (imal-ticaret, kolaylaştırma veya kişisel kullanım) titizlikle tespit edilmesi ve kastın somut delillerle ortaya konulması, sürecin her aşamasında büyük önem taşımaktadır.
Önemli Yasal Uyarı: Bu yazı, genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. İçeriğinde yer alan bilgiler, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu ve ilgili mevzuat dikkate alınarak genel nitelikte olup, herhangi bir somut olay veya dosyaya ilişkin hukuki tavsiye, görüş veya danışmanlık niteliği taşımamaktadır. Her dosyanın kendine özgü delil durumu, süreci, sanığın konumu ve özel şartları bulunmaktadır. TCK 190 kapsamında soruşturma veya kovuşturma ile karşı karşıya kalan kişilerin, hak kayıplarına uğramamak ve en etkili savunma stratejisini belirleyebilmek için süreç başlar başlamaz bir ceza avukatından profesyonel hukuki destek almaları büyük önem arz etmektedir. Yılmaz & Tatlı Hukuk ve Danışmanlık Bürosu, bu yazıda yer alan genel bilgilerin somut olaylarda uygulanmasından veya uygulanmamasından doğabilecek herhangi bir hukuki sonuçtan sorumlu tutulamaz.
Ceza Avukatı Benzer Yazılar
İstanbul Ceza Avukatı
İstanbul Anadolu (Kartal) Adliyesi Ağır Ceza Mahkemeleri Telefon ve Dahili Numaraları
Dolandırıcılık Suçu (TCK 157) Cezası ve Ceza Avukatı
https://www.yilmaztatlihukuk.com/post/dolandirilicik-sucu-cezasi-tck-157-ceza-avukati
Kasten Öldürme Suçu Cezası ve Ağır Ceza Mahkemesi Süreci
https://www.yilmaztatlihukuk.com/post/kasten-oldurme-sucu-cezasi-agir-ceza-avukat
Vergi İncelemesi Süreci ve Ceza İhbarnamesine İtiraz
https://www.yilmaztatlihukuk.com/post/vergi-incelemesi-sureci-ve-ceza-ihbarnamesine-itiraz-avukati
Uyuşturucu İmal ve Ticareti Suçu (TCK 188) Cezası ve Avukat Önerileri
https://www.yilmaztatlihukuk.com/post/tck-188-uyusturucu-imal-ve-ticareti-sucu-avukati-istanbul
Kurumsal Bilgilendirme ve İç Bağlantılar
Sitemizde yer alan tüm içerikler, ziyaretçilerimizin hukuki bilgiye daha hızlı ve doğru şekilde ulaşabilmesi amacıyla hazırlanmıştır. İlgili hukuki konular hakkında detaylı bilgi almak, güncel yayınlarımızı incelemek veya uzman ekibimizle iletişime geçmek için aşağıdaki sayfaları ziyaret edebilirsiniz:
Bu bağlantılar, site içerisinde ilgili içeriklere daha kolay ulaşmanızı sağlamak ve hukuki bilgilendirme sürecini daha verimli hale getirmek amacıyla sunulmuştur.
Yılmaz Tatlı Hukuk
Hukuki uyuşmazlıklar ve güncel mevzuata ilişkin daha fazla bilgi almak için internet sitemizde yer alan diğer içerikleri inceleyebilirsiniz.
Adres: Helis More ResidenceYalı Mah. Kadir Sk. No:14Kartal / İstanbul
E-Posta:
Google Haritalar Konumu:
AVUKAT RAMAZAN YILMAZ
Web:
https://www.yilmaztatlihukuk.com/istanbul-kartal-avukat-ramazan-yilmaz Avukata Sor – Online Hukuki Danışmanlık https://www.yilmaztatlihukuk.com/istanbul-avukat-online-hukuki-danismanlik
Yorumlar